Cách đăng ký mã số chuẩn quốc tế ISSN cho ấn phẩm học thuật

Ban biên tập Academic Security Info - Bảo mật và sở hữu trí tuệ học thuật · 19/05/2026 · Cập nhật 13/10/2026

ISSN (International Standard Serial Number) là mã số chuẩn quốc tế gồm 8 chữ số dành cho xuất bản phẩm nhiều kỳ như tạp chí khoa học, kỷ yếu hội thảo thường niên, bản tin định kỳ. Ở Việt Nam, việc cấp ISSN do Trung tâm ISSN Việt Nam thực hiện, đơn vị trực thuộc cơ quan thông tin khoa học và công nghệ quốc gia. Để được cấp, ấn phẩm cần có tư cách pháp lý hợp lệ (giấy phép hoạt động báo chí hoặc giấy phép xuất bản phù hợp), tên gọi ổn định và đã hoặc sắp phát hành số đầu tiên.

ISSN, ISBN và DOI khác nhau thế nào

Mã	Định danh cho	Ví dụ sử dụng
ISSN	Cả một ấn phẩm nhiều kỳ (tên tạp chí)	Một tạp chí khoa học của trường, ra định kỳ
ISBN	Một cuốn sách, một ấn phẩm xuất bản một lần	Giáo trình, chuyên khảo, kỷ yếu hội thảo tổ chức một lần
DOI	Một đối tượng số cụ thể, thường là từng bài báo	Mỗi bài trong tạp chí có DOI riêng

Nhầm lẫn thường gặp: kỷ yếu hội thảo tổ chức một lần nên xin ISBN thông qua nhà xuất bản, còn kỷ yếu của chuỗi hội thảo thường niên mang cùng một tên có thể xin ISSN. ISSN không phải là chứng nhận chất lượng, cũng không đồng nghĩa với việc tạp chí được tính điểm công trình. Đó chỉ là mã định danh.

Ấn phẩm nào được cấp ISSN

Tạp chí khoa học, tạp chí chuyên ngành in hoặc điện tử.
Kỷ yếu hội thảo định kỳ mang tên ổn định.
Bản tin, niên giám, báo cáo thường niên xuất bản liên tục.
Một số tài nguyên tích hợp được cập nhật liên tục như cơ sở dữ liệu, website có tính chất xuất bản phẩm.

Lưu ý quan trọng: phiên bản in và phiên bản điện tử của cùng một tạp chí được cấp hai ISSN khác nhau (ISSN in và ISSN điện tử, thường viết là e-ISSN). Nếu tạp chí của bạn có cả hai, cần đăng ký cả hai.

Điều kiện pháp lý ở Việt Nam

Tạp chí khoa học ở Việt Nam là loại hình báo chí, hoạt động theo giấy phép do cơ quan quản lý nhà nước về báo chí cấp. Vì vậy, trước khi nghĩ đến ISSN, cơ quan chủ quản (trường, viện, hội) phải hoàn thành thủ tục xin giấy phép hoạt động tạp chí. ISSN là bước sau, khi tạp chí đã có tên gọi, tôn chỉ mục đích, kỳ hạn xuất bản được phê duyệt. Quy định cụ thể có thể thay đổi, nên hãy kiểm tra hướng dẫn hiện hành trên trang của Trung tâm ISSN Việt Nam và cơ quan quản lý báo chí.

Hồ sơ thường cần chuẩn bị

Tờ khai đăng ký ISSN theo mẫu của Trung tâm ISSN Việt Nam, ghi rõ tên ấn phẩm, cơ quan chủ quản, kỳ hạn xuất bản, ngôn ngữ, khổ, hình thức (in/điện tử).
Bản sao giấy phép hoạt động tạp chí hoặc văn bản cho phép xuất bản tương ứng.
Bản mẫu hoặc maket trang bìa, trang thông tin xuất bản của số đầu tiên. Với ấn phẩm điện tử, đường dẫn tới website và ảnh chụp trang chủ thể hiện tên, cơ quan chủ quản.
Thông tin liên hệ người phụ trách.

Về phí, thời gian xử lý và hình thức nộp (trực tiếp, bưu điện, trực tuyến), hãy xem thông báo mới nhất của trung tâm vì các yếu tố này có thể thay đổi theo từng thời kỳ.

Sau khi được cấp ISSN

In ISSN đúng vị trí: thường ở góc trên bên phải bìa một của bản in; với bản điện tử, hiển thị trên trang chủ và trang thông tin của tạp chí.
Nộp lưu chiểu: gửi các số đã xuất bản theo quy định về lưu chiểu và theo yêu cầu của trung tâm.
Đổi tên phải xin ISSN mới: khi tên tạp chí thay đổi đáng kể, ISSN cũ không còn dùng cho tên mới.
Đăng ký vào hệ thống quốc tế: thông tin ISSN được đưa vào cổng dữ liệu ISSN quốc tế, giúp thư viện và cơ sở dữ liệu nhận diện tạp chí.

ISSN trong lộ trình phát triển tạp chí

Với tạp chí muốn được biết đến rộng rãi, ISSN là bước đầu tiên của một chuỗi việc: đăng ký DOI cho từng bài qua một tổ chức như Crossref, xây dựng quy trình phản biện minh bạch, công khai chính sách đạo đức xuất bản, chọn giấy phép cho bài báo, và sau đó mới tính đến việc nộp hồ sơ vào các cơ sở dữ liệu chỉ mục. Phần chọn giấy phép mở cho bài báo được bàn trong bài vai trò của giấy phép Creative Commons, còn quan hệ bản quyền giữa tạp chí và tác giả có trong bài lưu ý pháp lý khi chuyển nhượng bản quyền bài viết.

Góc nhìn cho tác giả: dùng ISSN để kiểm tra tạp chí

Không chỉ ban biên tập mới cần quan tâm ISSN. Khi định gửi bài, tác giả có thể tra ISSN của tạp chí trên cổng ISSN quốc tế để xác minh tên, nhà xuất bản, quốc gia. Các tạp chí săn mồi đôi khi ghi ISSN giả, ISSN của một tạp chí khác, hoặc tên gần giống tạp chí uy tín. Việc đối chiếu ISSN, kết hợp kiểm tra trang web chính thức và danh sách tạp chí được công nhận của hội đồng chuyên ngành, giúp bạn tránh nộp bài và phí cho nơi không đáng tin. Đây cũng là bước giúp bảo vệ công trình khỏi bị đăng ở nơi kém uy tín, rồi rất khó rút lại.

Những lỗi hay gặp khi đăng ký

Xin ISSN khi chưa có giấy phép, hồ sơ bị trả lại.
Chỉ xin ISSN in trong khi tạp chí chủ yếu phát hành trực tuyến.
Tên trên bìa khác với tên trên giấy phép và tờ khai.
Tự in một dãy số tự đặt có dạng giống ISSN trước khi được cấp chính thức.
Dùng chung một ISSN cho nhiều ấn phẩm khác nhau của cùng cơ quan.

Chuẩn bị kỹ hồ sơ và hiểu đúng bản chất của ISSN giúp quá trình đăng ký nhanh gọn, và tránh những điều chỉnh tốn thời gian về sau.

Câu hỏi thường gặp

Cá nhân có tự xin ISSN cho blog học thuật được không?

ISSN dành cho xuất bản phẩm nhiều kỳ có tư cách pháp lý. Ở Việt Nam, ấn phẩm thường phải gắn với cơ quan chủ quản và giấy phép phù hợp, nên blog cá nhân thông thường khó đáp ứng. Hãy hỏi trực tiếp Trung tâm ISSN Việt Nam nếu trường hợp của bạn đặc thù.

Có ISSN thì tạp chí có được tính điểm công trình không?

Không tự động. Danh mục tạp chí được tính điểm do hội đồng chuyên ngành xét duyệt theo tiêu chí riêng; ISSN chỉ là một trong những điều kiện cơ bản.

Tạp chí điện tử có cần ISSN riêng không?

Có. Phiên bản điện tử được cấp ISSN riêng, khác với phiên bản in, kể cả khi nội dung giống nhau.

Làm sao kiểm tra một ISSN là thật?

Tra trên cổng dữ liệu ISSN quốc tế, đối chiếu tên tạp chí, nhà xuất bản và quốc gia. Nếu không khớp hoặc không tìm thấy, hãy thận trọng với tạp chí đó.

Bài liên quan

Sở Hữu Trí Tuệ